İran İslam Cumhuriyeti, günümüzde yüksek derecede kırılgan bir siyasal ve toplumsal yapıya sahiptir. Küçük ölçekli değişimlerin dahi zincirleme ve geri dönüşsüz sonuçlar doğurabileceği bir ortam söz konusudur. Bu rapor, mevcut durumun analizi ve geleceğe ilişkin olası senaryoların değerlendirilmesini amaçlamaktadır.

1. Askerî Cunta Modeli

• Devrim Muhafızları’nın (IRGC) ruhani sınıfı siyasal merkezden uzaklaştırması.
• Tam nükleerleşme yönünde stratejik bir dönüşüm.
• Artan otoriterleşme ve dış politikada sertleşme.

2. Güç Dengesi ve Yüzeysel Reformlar

• Batı ile gerilimi azaltmaya yönelik sınırlı ve sembolik reformlar.
• Siyasal sistemin özünde değişmeden, yalnızca görünürde yumuşama.
• İç istikrarın korunmasına yönelik pragmatik adımlar.

3. Çöküş ve İç Savaş Riski

• Devrim Muhafızları içinde yaşanabilecek bölünmelerin rejimi zayıflatması.
• Olası parçalanma ve iç savaş senaryosu.
• Devlet otoritesinin dağılması ve bölgesel güç mücadeleleri.

4. Kuzey Kore Modeli

• Çin ve Rusya’nın teknik ve lojistik desteğiyle rejimin sürünerek devamı.
• Sürekli baskı altında, dış dünyadan izole bir varoluş.
• Uzun vadede ekonomik ve toplumsal yıpranma.
• Sonuç

• İran’ın geleceği, reform girişimlerinden ziyade mevcut yapının çelişkilerini artık taşıyamayan sistemin nasıl çökeceği ve bu çöküşün nasıl yönetileceği ile belirlenecektir. Önümüzdeki on yıl, ülkenin kaderini belirleyecek kritik bir dönem olarak öne çıkmaktadır.